X
تبلیغات
رویش باران - ادبیات فارسی متوسطه ی اول - درس آزاد فارسی جدید التالیف سوم راهنمایی
























رویش باران - ادبیات فارسی متوسطه ی اول

درس هیجدهم:

                                            « آسمان شهر من»

در آسمان خیره شده بود.نگاهش در تار و پودتاریکی،موج می زد.گاهی در لا به لای سیاهی شب،مردمك چشمانش از نور افشاني ستاره هاي چشمك زن ،جلا مي گرفت.داشت سايه ي مهتاب را دنبال مي كردكه چشمانش ،آهسته با نگاه مهربان ماه ،گره خورد.حالا به راحتي مي شد ،با چشمان مهربان ماه و درخشندگي ستاره هاي الماسي تا كوچه هاي آسمان پر كشيد.

ناگهان صداي پر كشيدن جغدي سفيد از روي شاخه هاي درهم كاج پير،او را روي زمين ميخكوب كرد.كمي كه آرام شد،دوباره همه توانش را به چشمانش سپردتا اورا به جشنواره ي نورافشاني آسمان،مهمان كند.خوب كه حواسش را جمع كرد،منظره ي زيبايي از سمت شمال آسمان ،داشت جلب توجه مي كرد.به نظرش آمدكه اين منظره برايش آشناست.لبخند مرموزي روي لب هايش ،شيطنت مي كرد.آها!حالا يادش آمد.اين ها همان خرس هاي بازيگوشي بودند كه از سمت شمال ،همسايه ي آسمان بودندكه به آ ن ها دب اكبر مي گفتند.وكمي آن طرف تر، دب اصغر كه خرس كوچك تر بود.با خرس هاي دوست داشتني كه خداحافظي كرد،به قسمتي از آسمان رسيد كه شبيه يك نوار مارپيچ و كم نور و مه آلود بود. متوجه شد اين همان كهكشان راه شيري يا راه مكه است كه يكي از شگفتي هاي زيباي خداوند در پهناي آسمان است.از كنار كهكشان ،پاورچين پاورچين،دور مي شد.هرچند كه دوست داشت براي همه ي ستارگان دست تكان دهد.

     حالا داشت كم كم به زهره مي رسيد.زهره نزديك ترين سياره به زمين كه بعد از ماه،درخشنده ترين حرم آسماني است.از زبان پدر بزرگ شنيده بود كه به زهره ،الهه ي عشق هم مي گويند.پدر بزرگ گفته بود كه زهره به زمين شباهت زيادي داردوبا زمين دوقلو هستند.خيلي احساس خوبي داشت.انگار همه ي سيارات و ستاره ها از ميهماني آن شب لذت برده بودند.پلك هاي نرم و نازكش ،چشمانش را نوازش مي كرد.حالا با آرامشي وصف ناشدني،رو به روي آسمان پرستاره ي شهرش ‹‹كاشمر ››داشت به خواب مي رفت.

                                                                   طراح درس :محمد اميرزاده 

خود ارزيابي 

۱-چرا لبخند مرموزي بر لب هاي شخصيت اين درس نشسته بود؟

۲-آيا روزها هم در آسمان ستاره مي باشد؟

۳-آيا مي توانيد چند مورد از فوايد آشنايي با ستارگان را نام ببريد؟

۴..................................................................................  

 

دانش هاي زباني و ادبي  

  نكته ي اول: 

مستمر يا ملمو س مي گويند و اغلب بين فعل كمكي وفعل اصلي فاصله مي افتد.

حالا داشت كم كم به زهره مي رسيد.          داشت سايه ي مهتاب را دنبال مي كرد.  

در دو جمله ي بالا،فعل آن(داشت مي رسيد-داشت دنبال مي كرد)مي باشد و بر انجام گرفتن كاري در زمان گذشته دلالت مي كند كه در شرف انجام گرفتن يا در حال انجام گرفتن بوده است. به اين نوع فعل ها ،ماضي مستمر يا ملموس مي گويند

طريقه ي ساخت ماضي مستمر:فعل هاي كمكي داشتم داشتي و...    +ماضي استمراري از مصدر مورد نظر.

نكته دوم:

هرگاه شاعر برای موضوعی دلیلی غیر منطقی ولی ادیبانه بیاورد به این زیبایی سخن ،حسن تعلیل می گویند.

نام تو رخصت رویش است و طراوت      زین سبب برگ و باران تو را می شناسند

شاعر در این بیت دلیل رشد و طراوت گیاهان را نام مقدس امام رضا (ع) می داند در صورتی که می دانیم دلیل واقعی این رشد چیز دیگری است.

کار گروهی:

۱-در گروه تحقیق کنید و تعدادی از ستارگان را که نزد انسانها نامی برای خود داشته اند نام ببرید ؟

۲- چرا ماه ،گاهی به صورت هلال و گاهی بدر، ماه شب چهارده ، در آسمان دیده

می شود ؟

۳- در خصوص محتوای این بیت حافظ شیرازی ،گفت گو نمایید.                      چیست این سقف بلند ساده ی بسیار نقش

                                                       زین معما هیچ دانا در جهان آگاه نیست

تمرین

۱-برای هر یک از کلمات دو هم خانواده بنویسید.نور افشانی-درخشش-جاذبه-نوازش

۲-به نظر شما چه چیز باعث شده است که انسان ،گروه ستارگان را به اسم چیزهایی که در زمین هست ،بنامد.

الف:علاقه             ب:تخیل                   ج:کنجکاوی            د:علم دوستی

۳-هر یک از کلمات ردیف الف را در مقابل کلمه ی مناسب خود از ردیف ب بنویسید.

الف- چشمانش-اکبر-مارپیچ-آسمان-چشمک زن- مرموزی

ب:ستاره های-مردمک-دب-کوچه های-نوار-لبخند

۴-از مصدر «رفتن»ماضی مستمر یا ملموس آن را صرف کنید.

۵-عبارت ناتمام را با چهار جمله ی زیبا ،کامل کنید.

همه ی ما توی آسمون ستاره داریم............................................................

۶-انشا

 

کلمات فارسی را نباید در قالب جمع مکسر به کار برد.بنابر این واژه هایی مانند بنادر-میادین-اساتید-دراویش و...نادرست است.

واژه های فارسی را نباید با نشانه ی جمع عربی ،جمع بست.گزارشات-پیشنهادات-سفارشات-بازرسین و...نادرست است.

جمع مکسر عربی دوباره قابل جمع بستن نیست و نادرست هم می باشد. مانند اسنادها-علوم ها-مدارکات-وسایل ها و ...

اسم جمع را می توان دوباره جمع بست.مانند ملت ها-مردمان-قوم ها و ...

                            طراح درس:محمد امیرزاده-دبیر ادبیات راهنمایی شاهد کاشمر

                                                          اسفند ۸۹

نوشته شده در شنبه شانزدهم آذر 1392ساعت 16:8 توسط محمد اميرزاده | |